Sáng 14/4, tại Hà Nội, Ủy ban Thường vụ (UBTV) Quốc hội đã khai mạc Phiên họp thứ 27. Ngay sau phát biểu của Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng, nội dung đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông và Dự thảo Đề án đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông sau năm 2015 đã được các thành viên UBTV Quốc hội đưa ra bàn thảo.

Theo tờ trình của Chính phủ, thực tiễn hoạt động giáo dục của ngành và kết quả giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về bảo đảm chất lượng và chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông của UBTV Quốc hội đã chỉ rõ những hạn chế, bất cập của chương trình, sách giáo khoa và của quá trình xây dựng chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông hiện hành. Một số nội dung của các môn học chưa bảo đảm tính hiện đại, cơ bản và thiết thực; chưa cân đối giữa lí thuyết và thực hành, giữa dung lượng và thời lượng dạy học, nặng “dạy chữ” nhẹ “dạy người”. Một số chủ đề còn nặng, khó, nhất là đối với học sinh dân tộc thiểu số và học sinh vùng khó khăn… Nội dung chương trình, sách giáo khoa bị “cắt khúc”, không thật bảo đảm tính liên thông, có trùng lặp một số nội dung giữa các lớp học, cấp học và giữa các môn học. Hình thức tổ chức “phân ban kết hợp với tự chọn” ở cấp trung học phổ thông còn cứng nhắc, chưa thực sự đáp ứng nhu cầu, nguyện vọng và khuynh hướng nghề nghiệp của học sinh, chưa đáp ứng được yêu cầu phân luồng đa dạng…


Toàn cảnh khai mạc Phiên họp thứ 27 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Với bối cảnh và thực trạng trên, giáo dục phổ thông Việt Nam nói chung và chương trình giáo dục phổ thông nói riêng cần được đổi mới một cách căn bản, toàn diện ở tất cả những vấn đề lớn, cốt lõi để nâng cao chất lượng giáo dục, chất lượng nguồn nhân lực và thực hiện các yêu cầu mà Nghị quyết của Đảng đã nêu. Dự kiến đề án sẽ cần khoảng 34.725 tỉ đồng và chương trình, sách giáo khoa mới sẽ được sử dụng ổn định đến năm 2030.

Đa số ý kiến nhất trí về cơ bản với Tờ trình của Chính phủ, tuy nhiên có ý kiến cho rằng nghị quyết này cần phải tổng kết Nghị quyết 40 về Đổi mới giáo dục phổ thông đã được Quốc hội thông qua năm 2000. Hơn nữa tính khả thi, điều kiện thực hiện chưa rõ, chưa cụ thể. Báo cáo đánh giá tác động của Bộ Giáo dục và Đào tạo cần cụ thể hơn.

Với con số hơn 34.000 tỉ đồng phục vụ Đề án là không nhỏ. Do đó, một số ý kiến đề nghị lãnh đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo phải xin ý kiến thêm của nhiều chuyên gia giáo dục và cần đưa ra để xã hội thảo luận. Cần phải làm rõ việc sử dụng kinh phí này như thế nào trong Đề án.

Băn khoăn tính khả thi của Đề án đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông sau năm 2015, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng cho rằng đây là vấn đề quan trọng, cần cân nhắc đầy đủ, cẩn trọng, tránh tình trạng sau này không thực hiện được lại nêu các lí do khách quan, chủ quan… Đề cập đến sự cần thiết phải đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông và ban hành Nghị quyết mới của Quốc hội về vấn đề này, Chủ tịch Quốc hội chỉ rõ việc đổi mới phải có kế thừa, Nghị quyết mới của Quốc hội phải nêu rõ mục đích, yêu cầu, nội dung đổi mới, không thể là một bản “sao chép”, tập hợp lại các quan điểm của Đảng. Để đổi mới được chương trình giáo dục phổ thông, điều quan trọng là phải bảo đảm khâu tổ chức thực hiện.

Về việc đổi mới chương trình sách giáo khoa giáo dục phổ thông sau năm 2015, UBTV Quốc hội nhất trí sẽ ban hành Nghị quyết về đổi mới chương trình sách giáo khoa giáo dục phổ thông và đề nghị cơ quan soạn thảo và cơ quan thẩm tra tiếp tục hoàn thiện Nghị quyết. Việc đổi mới cần bám sát điều kiện thực tiễn của đất nước theo mục tiêu giáo dục toàn diện và phát triển phẩm chất năng lực của người học, vừa bảo đảm tính thống nhất trên phạm vị toàn quốc, vừa phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế – xã hội và tính đặc thù của từng địa phương.

Chiều cùng ngày, UBTV Quốc hội tiếp tục cho ý kiến về Dự án Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Dạy nghề. Dự kiến phiên họp sẽ kéo dài đến hết ngày 24/4